Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, 17 Kasım 2026 tarihinde Antalya Okyanus ve Denizler Mutabakatı yayımlandı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın açıklamasına göre mutabakat, okyanus temelli iklim eylemlerini güçlü ortaklıklar ve finansmana erişimle desteklemeyi amaçlıyor. Metin, küresel sıcaklık artışının sanayileşme öncesi seviyelere göre 1,5 derece ile sınırlandırılması hedefi doğrultusunda kıyı ekosistemlerinin korunması ve erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi çağrısı yapıyor.

Mutabakat, İstanbul Okyanus ve Denizler Çalıştayı, Trabzon Üst Düzey Etkinliği, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Üst Düzey Haftası'ndaki Okyanus Çözümleri Diyaloğu ile Tuvalu ve Fiji'deki Pasifik Pre-COP toplantılarını birbirine bağlayan Mavi Ağ kapsamında hazırlandı. Akdeniz kıyılarında düzenlenen ilk BM İklim Değişikliği Konferansı olan COP31'in, bölgenin iklim kaynaklı sorunlarına dikkat çekmesi açısından önem taşıdığı vurgulandı. Akdeniz'in sıcak hava dalgaları, orman yangınları, kuraklık ve seller nedeniyle bir iklim değişikliği sıcak noktası olduğu belirtildi.

COP31'de açıklanan Antalya Mutabakatı hangi eylemleri içeriyor? Mutabakat, Tarafları iklim değişikliği, biyolojik çeşitlilik, kirliliğin önlenmesi, okyanus asitlenmesi ve deniz seviyesinin yükselmesi konularında birbirini tamamlayan eylemler geliştirmeye davet ediyor. Mangrov ormanları, deniz çayırları, kıyı sulak alanları ve mercan resifleri gibi hassas ekosistemlerin korunması, muhafaza edilmesi ve restore edilmesi için iklim eylemlerinin hayata geçirilmesi isteniyor. Ayrıca, Kunming-Montreal Küresel Biyolojik Çeşitlilik Çerçevesi'ndeki 2030 yılına kadar kıyı ve deniz alanlarının en az yüzde 30'unun korunması hedefi kabul edildi.

Mutabakat, deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımını, sürdürülebilir balıkçılığı ve deniz üstü yenilenebilir enerji faaliyetlerini destekliyor. Sürekli okyanus gözlemleri, tahmin kabiliyetleri ve erken uyarı sistemlerinin etkili iklim eyleminin temelleri olduğu vurgulandı. Gelişmekte olan ülkelerde kapasite kısıtları nedeniyle bu sistemlerin güçlendirilmesi gerektiği belirtildi. Hakkaniyetli finansmana erişimin önemi anlatılan metinde, COP31 Başkanlığı ve UNDP iş birliğiyle geliştirilen İklim Uygulama Köprüsü aracılığıyla finansman kuruluşları ile uygulayıcı ortaklar arasındaki iş birliklerinin geliştirilebileceği ifade edildi. Taraflar, Antalya'da bir araya getirilen taahhütleri somut faydalara dönüştürerek Mavi Ağı ileriye taşımaya davet edildi.