Dünya Bankası, küresel şokların artmasıyla emtia fiyatlarının 2026 yılında yüzde 23,1 oranında yükselmesinin beklendiğini bildirdi. Dünya Bankası Emtia Piyasaları Görünüm Raporu'nun ekim sayısı yayımlandı.
Dünya Bankası Emtia Piyasaları Görünüm Raporu ne söylüyor?
Raporda, Orta Doğu'daki çatışmaların petrol stoklarını azaltarak enerji fiyatlarını son dört yılın en yüksek seviyesine çıkarmasının beklendiği, tahıl sevkiyatlarındaki aksamalar ve El Nino hava olayının ise hasadı ve gıdaya erişilebilirliği tehdit ettiği belirtildi. Enerji fiyatlarının üç yıllık düşüşün ardından 2026'da yüzde 32 yükselmesi, 2027'de ise yüzde 11,5 gerilemesi öngörülüyor. Brent türü ham petrolün varil fiyatının 2025'teki 69 dolar seviyesinden 2026'da ortalama 91 dolara çıkmasının ardından 2027'de 79 dolara gerilemesi bekleniyor.
Gıda emtia fiyatları 2026'da ne kadar artacak?
Çatışmanın tahıl sevkiyatlarını aksatması, El Nino'nun hasadı tehdit etmesi ve yüksek akaryakıt ile gübre fiyatlarının tarımsal üretim maliyetlerini artırması nedeniyle gıda emtia fiyatlarının 2026'da yüzde 10,3, 2027'de ise yüzde 7,2 yükselmesi bekleniyor. Beklenenden yüksek enerji fiyatları, Karadeniz'deki tahıl sevkiyatlarına yönelik saldırılar ve çok şiddetli bir El Nino olayının bir araya gelmesi durumunda daha fazla insanı aşırı yoksulluğa sürükleyebilecek bir gıda krizi yaşanabileceği ifade edildi. Bu olumsuz senaryoda gıda emtia fiyatlarının 2022'deki seviyelerini aşabileceği kaydedildi.
Metal ve değerli metal fiyatları için beklentiler neler?
Alüminyum, bakır ve kalay fiyatlarının rekor seviyelere ulaşmasıyla metal fiyatlarının 2026'da yüzde 24,5 artarak yeni zirveleri görmesi bekleniyor. Bu artışta yenilenebilir enerji, elektrikli araçlar ve veri merkezlerine yönelik yatırımlardan kaynaklanan güçlü talebin etkili olduğu belirtildi. Değerli metal fiyatlarının ise jeopolitik ve politika kaynaklı belirsizlikler nedeniyle 2026'da yüzde 39,9 artması öngörülüyor. Dünya Bankası Başekonomist Yardımcısı ve Beklentiler Grubu Direktörü Ayhan Köse, emtia piyasalarının aynı anda meydana gelen birçok büyük şokun etkisi altında olduğunu belirterek en yoksul kesimlerin korunmasının ve düşük gelirli ülkelere destek sağlanmasının öncelikli olması gerektiğini vurguladı.
