IBM şirketinin yeni kuantum işlemcisi Nighthawk r2, 29 Eylül 2026 tarihinde paylaşılan bilgilere göre geleneksel bir süper bilgisayarın 110 yılda çözebileceği karmaşık bir hesaplama görevini 19 saniyede tamamladı. Deney sonuçları arXiv platformunda erişime sunulan bir makalede yayımlandı.
Nighthawk r2 kuantum işlemcisi testi nasıl yapıldı?
ABD'deki BlueQubit kuruluşundan fizikçi Tigran Sedrakyan öncülüğündeki araştırmacılar, deneylerini IBM'in bulut platformu üzerinden sunulan 120 kübitlik süper iletken kuantum işlemcisi Nighthawk r2 üzerinde gerçekleştirdi. Araştırmacılar işlemciden 61 kübit seçerek 40 döngüye kadar artan karmaşıklıkta rastgele devrelere tabi tuttu ve bu işlemi standart bulut iş akışını kullanarak tamamladı.
Süper bilgisayarlar ve kuantum avantajı mücadelesi nedir?
Süper bilgisayarlar ile kuantum bilgisayarlar arasındaki yarış, klasik bir bilgisayarın gerçekleştirmesinin son derece zor olduğu bir kuantum hesaplamasının bulunması amacıyla 2018 yılında başladı. Araştırmacılar, rastgele devre örneklemesi (RCS) adı verilen görevin bu işlevi yerine getireceğini belirtti.
110 yıllık hesaplama süresi nasıl hesaplandı?
Devrenin 918 iki kübitlik kapı içerdiği 36 döngüde en uygun nokta bulundu ve Nighthawk r2 sadece 19 saniyede bir milyon örnek üretti. Araştırmacılar, tensör ağı daraltma tekniğini kullanarak bir milyon örneği yeniden üretmenin yaklaşık 1,2 çarpı 10 üzeri 27 hesaplama işlemi gerektireceğini ortaya koydu. Saniyede bir kentilyondan fazla işlem yapan Frontier süper bilgisayarı referans alındığında, bu başarının yaklaşık 110 yıllık hesaplama süresine denk geldiği aktarıldı.
