Kültür ve Turizm Bakanlığının Geleceğe Miras Projesi kapsamında sürdürülen Troya kazılarında, 22 Ekim 2026 tarihinde yaklaşık 2 bin 800 yıllık kemik flüt ile 4 bin 500 yıllık insan biçimli idol başı bulundu. Arkaik Dönem’e tarihlenen kemik flüt, 160 yılı aşkın Troya kazıları tarihinde ele geçirilen ilk ve tek müzik aleti olarak kayda geçti.
Troya kazılarında bulunan kemik flüt ne zaman tarihlendiriliyor?
Arkaik Dönem yerleşim dolgusunda ortaya çıkarılan yaklaşık 2 bin 800 yıllık kemik flüt, Troya’da bugüne kadar bulunan ilk ve tek müzik aleti olması bakımından önem taşıyor. Yaklaşık milattan önce 750 ile 480 yılları arasına tarihlenen Arkaik Dönem’de müzik, dini ritüellerin yanı sıra sosyal ve kamusal yaşamın da önemli unsurları arasındaydı. Flüt gövdesine bağlanan kafa kısmının korunmuş olması, eserin yapısının ve işlevinin değerlendirilmesine katkı sağlıyor. Organik malzemelerden üretilen müzik aletlerinin günümüze ulaşmasının güç olması buluntunun önemini artırırken, yeni keşif Troya’daki müzik kültürüne doğrudan arkeolojik kanıt sunuyor.
Troya II kent kapısı çevresindeki 4 bin 500 yıllık idol başı neyi temsil ediyor?
Troya II kent kapısı çevresindeki çalışmalarda bulunan insan biçimli idol başı, yaklaşık milattan önce 2 bin 500 yıllarına tarihlendiriliyor. Erken Tunç Çağı’na ait eser, Troya’nın bu dönemdeki kültürü ve Batı Anadolu’nun sembolik dünyasının araştırılmasına yeni bir veri sağlıyor. Küçük boyutlu insan biçimli idoller, Batı Anadolu’nun milattan önce 3. binyıl arkeolojisinin karakteristik buluntuları arasında yer alıyor. Yeni idol başı, milattan önce 2500 ile 2300 yılları arasında Anadolu ile Ege dünyası arasındaki bağlantıların yoğunlaştığı Troya II döneminin toplumsal ve kültürel yapısının anlaşılmasına katkı sunuyor.
Troya'nın yerleşim tarihi ve katmanları hakkında bilinenler nelerdir?
Troya’nın yerleşim tarihi, milattan önce 3. binyılın başlarından milattan sonra 13. yüzyıla kadar uzanıyor ve bu süreçte kentte on ana yerleşim katmanı tespit edilmiş durumda. Milattan önce 8. yüzyıldan itibaren Homeros destanlarıyla bağlantılı olarak yeniden önemli bir kültürel ve kutsal merkez hâline gelen Troya, 2026 yılı kazılarında bulunan idol başı ve kemik flüt ile kentin çok katmanlı tarihini belgeliyor. Kültür ve Turizm Bakanlığının destekleriyle sürdürülen çalışmalarla Troya’nın kültürel mirasının bilimsel yöntemlerle belgelenmesi, korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması amaçlanıyor. Bulgular, Troya’nın farklı toplumların inançları, sanatları, yaşam biçimleri ve Anadolu ile Ege dünyası arasındaki ilişkiler üzerinden araştırılmasına imkân sağlıyor.
