ABD ile İran arasında savaşı sona erdirmeye yönelik diplomatik girişimler yeni bir aşamaya girerken, Washington yönetimi Tahran ile doğrudan müzakere seçeneğini yeniden gündemine aldı. Başkan Donald Trump’ın, İran dosyasında Başkan Yardımcısı JD Vance’e daha geniş yetkiler vermeye hazırlandığı ve İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai ile olası bir görüşmenin değerlendirildiği öne sürüldü.
JD Vance ve Muhsin Rızai görüşmesi gerçekleşecek mi?
Amerikalı diplomatik kaynakların aktardığı bilgilere göre Başkan Yardımcısı JD Vance, ekim ayında İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai’ye doğrudan görüşme talebini içeren bir mesaj gönderdi. Ancak aradan geçen süreye rağmen taraflar arasında herhangi bir toplantı tarihi belirlenemedi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi salı günü yaptığı açıklamada, JD Vance ile Muhsin Rızai arasında planlanmış bir görüşme bulunmadığını duyurdu.
Müzakereler için hangi ülkeler adres olarak gösterildi?
İran ile ABD arasında doğrudan görüşmelerin başlaması halinde, Katar’ın başkenti Doha’nın müzakerelere ev sahipliği yapabilecek en güçlü seçeneklerden biri olduğu belirtiliyor. ABD’li kaynaklara göre Beyaz Saray, görüşmelere Türkiye’nin ev sahipliği yapmasını önerdi ancak Tahran bu öneriyi reddetti. İstihbarat birimleri üzerinden yürütülen temaslarda, İstanbul’un görüşmelerin adresi olarak üç kez gündeme getirildiği ifade ediliyor.
İran'ın talepleri ve Washington'ın pozisyonu nedir?
İran yönetimi, müzakerelere yeniden başlamadan önce Washington’ın askeri ve ekonomik baskı araçlarını hafifletmesini istiyor. Tahran’ın öncelikli talepleri arasında Amerikan donanmasının uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması, yurt dışında dondurulan İran varlıklarının serbest bırakılması ve petrol ihracatına yönelik yaptırımların gevşetilmesi bulunuyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise İran’ın taleplerini gerçekçi olmaktan uzak bulduklarını açıklayarak yaptırımların kaldırılmasının karşılıksız gerçekleşmeyeceği mesajını verdi.
